Mide balonu mu, endoskopik tüp mide (ESG) mi?
Geçici ve geri dönüşlü bir destek isteniyorsa mide balonu, daha uzun süreli etki hedefleniyor ve genel anesteziyle yapılan bir işlem kabul ediliyorsa endoskopik tüp mide (ESG) öne çıkar. Randomize çalışmalarda ESG ile 52. haftada daha fazla kilo kaybı bildirilmiştir; balonda kazanımın bir bölümü balon çıktıktan sonra geri alınabilir.
Son güncelleme:
Yan yana karşılaştırma
Tablo, sitedeki bütün karşılaştırmalarda kullanılan aynı 10 ölçütle hazırlanmıştır. Ayrıntılar için mide balonu ve endoskopik sleeve gastroplasti sayfalarına bakabilirsiniz.
| Ölçüt | Mide balonu | ESG (endoskopik tüp mide) |
|---|---|---|
| Etki biçimi | Midede yer kaplayarak daha az yemekle tokluk oluşturur. | Mide, içeriden atılan dikişlerle daraltılır; hacim küçülür. |
| Uygulama yolu ve anestezi | Ağızdan endoskopiyle yerleştirilir; sedasyon altında. | Ağızdan endoskopiyle dikiş atılır; genellikle genel anestezi altında. |
| Hastanede kalış ve günlük yaşama dönüş | Çoğunlukla aynı gün taburculuk; ilk günlerde bulantı ve kramp sık. | Aynı gün ya da bir gecelik gözlem; ilk günlerde karın ağrısı ve bulantı. |
| Süre ve geri dönüşlülük | Geçici; sık incelenen uygulamada 6 ay sonra çıkarılır [1]. | Dikişler uzun süreli olacak biçimde atılır; mideden doku çıkarılmaz. |
| Kanıtın gücü | Çok merkezli randomize çalışma [1]. | Çok merkezli randomize çalışma [2] ve 5 yıllık tek merkezli izlem [3]. |
| Çalışmalarda bildirilen kilo kaybı | 6. ayda toplam ağırlığın ortalama %10,2'si, 12. ayda %7,6 [1]. | 52. haftada ortalama %13,6 [2]; 5. yılda %15,9 [3]. |
| Sık yan etkiler | Bulantı (%86,9), kusma (%75,6), karın ağrısı (%57,5) [1]. | İlk günlerde karın ağrısı, bulantı ve kusma; çoğu kısa sürede geçer. |
| Seyrek ama ciddi riskler | Yan etki ya da istek nedeniyle erken çıkarma %18,8 [1]; balonun sönüp bağırsağa kayması, mide hasarı. | Ciddi yan etki randomize çalışmada %2 [2]; kanama ve dikiş hattı sorunları seyrektir. |
| Kimler için düşünülür | Randomize çalışmada VKİ 30–40 [1]. | Randomize çalışmada VKİ 30–40 [2]. |
| Sonrası: kiloyu korumak | Balon çıktıktan sonraki aylar kritik; geri alım riski artar. | Dikişler kalır; en az bir yıl beslenme ve kontrol programı sürer. |
Kilo kaybı farkı nasıl yorumlanmalı?
İki yöntemi aynı çalışmada doğrudan karşılaştıran randomize bir çalışma bu sayfadaki kaynaklar arasında yoktur; oranlar ayrı çalışmalardan gelir. Balon çalışmasında ölçüm balonun çıkarıldığı 6. ayda ve 12. ayda, ESG çalışmasında 52. haftada yapılmıştır; iki çalışmada da katılımcılar benzer VKİ aralığındadır [1][2]. Balonda 6. aydan 12. aya ortalama kaybın %10,2'den %7,6'ya gerilemesi, balonun etkisinin geçici olduğunu gösterir [1]. ESG'de ise 5 yıllık tek merkezli izlemde ortalama kayıp %15,9 düzeyinde kalmıştır; bu izlemde kontrol grubu yoktur ve takibe gelmeyen hastalar vardır [3].
Hangisi kime? Karar ağacı
Aşağıdaki sorular, hekiminizle yapacağınız görüşmeye hazırlanmanız içindir.
- Geçici bir destek mi, uzun süreli bir değişiklik mi istiyorsunuz? Balon belirli bir süre sonra çıkarılır; ESG'de dikişler kalır.
- Genel anestezi sizin için uygun mu? Balon çoğunlukla sedasyonla yerleştirilir; ESG genellikle genel anestezi gerektirir.
- İlk haftalardaki bulantı ve kusmayı nasıl tolere edersiniz? Balon çalışmasında bu yakınmalar katılımcıların çoğunda görülmüştür [1].
- Daha önce balon uygulandı ve kilo geri mi alındı? Bu durumda hekim ESG gibi daha uzun süreli bir yöntemi gündeme getirebilir.
- Reflü, mide fıtığı ya da ülser öykünüz var mı? İki yöntemden önce de mide değerlendirilir; ayrıntılar reflü ve mide hastalığı olanlar sayfasındadır.
Balondan sonra ESG yapılabilir mi?
Balon çıkarıldıktan sonra kilo geri alınırsa ya da hedefe ulaşılamazsa, ESG gibi uzun süreli bir endoskopik yöntem değerlendirilebilir. Zamanlama ve uygunluk, midenin durumu ve kişinin sağlık öyküsüyle birlikte hekim tarafından belirlenir. Hangi aralıkta hangi yöntemlerin çalışıldığını VKİ'ye göre yöntem seçimi sayfasında bulabilirsiniz.
İki örnek durum
Örnek 1: VKİ'si 33 olan, ameliyat ve genel anestezi istemeyen, beslenme programını birkaç ay güçlü bir destekle başlatmak isteyen biri için hekim çoğu zaman önce balonu konuşur. Balon döneminde kurulan alışkanlıklar sürerse ek bir işlem gerekmeyebilir.
Örnek 2: Daha önce balonla kilo verip balon çıktıktan sonra geri alan, VKİ'si 38 olan biri için ise daha uzun süreli etki hedefleyen ESG gündeme gelebilir. İki örnekte de karar, muayene ve tahlillerden sonra kişiye göre verilir.
Beslenme ve günlük yaşamda fark
Balonda ilk günlerin bulantısı geçtikten sonra beslenme birkaç haftada normale yaklaşır; ancak balon midede kaldıkça küçük porsiyon ve yavaş yeme alışkanlığı sürdürülür. ESG'de dikişlerin iyileşmesi için sıvıdan püreye ve yumuşak besinlere geçiş daha dikkatli planlanır ve birkaç haftaya yayılır. İki yöntemde de masa başı işe genellikle birkaç gün içinde dönülür.
İkisinin de uygun olmadığı durumlar
- Geçirilmiş mide ya da obezite ameliyatı: iki yöntem de genellikle uygulanmaz ya da ayrıca değerlendirilir.
- Büyük mide fıtığı, aktif ülser ya da mide kanaması riski: önce bu durumların tedavisi planlanır.
- Gebelik, gebelik planı ya da emzirme: işlemler bu dönemde ertelenir.
- VKİ'nin 30'un altında olması ve eşlik eden hastalık bulunmaması: önce tıbbi beslenme tedavisi ve davranışsal destek öne çıkar.
- Tedavi edilmemiş yeme bozukluğu, alkol ya da madde kullanım sorunu: önce bu soruna yönelik destek gerekir.
Kararınızı hekiminizle, sağlık öykünüzü birlikte değerlendirerek verin.
Kaynaklar
- Courcoulas A, ve ark. Intragastric balloon as an adjunct to lifestyle intervention: a randomized controlled trial. Int J Obes (Lond). 2017;41(3):427–433. PubMed 28017964
- Abu Dayyeh BK, ve ark. Endoscopic sleeve gastroplasty for treatment of class 1 and 2 obesity (MERIT): a prospective, multicentre, randomised trial. Lancet. 2022;400(10350):441–451. PubMed 35908555
- Sharaiha RZ, ve ark. Five-Year Outcomes of Endoscopic Sleeve Gastroplasty for the Treatment of Obesity. Clin Gastroenterol Hepatol. 2021;19(5):1051–1057. PubMed 33011292