Vücut kitle indeksi
Vücut kitle indeksi (VKİ), kilogram cinsinden ağırlığın metre cinsinden boyun karesine bölünmesiyle bulunan ve yetişkinde normal kilo, fazla kilo ve obezite derecelerini ayırmak için kullanılan bir tarama ölçüsüdür.
Son güncelleme:
Açıklama
Nasıl hesaplanır?
Boyu 1,65 m, ağırlığı 82 kg olan birinin hesabı şöyledir: 1,65 × 1,65 ≈ 2,72 ve 82 ÷ 2,72 ≈ 30,1. Sonucun birimi kg/m²'dir; bu örnek birinci derece obezite sınırının hemen üzerindedir.
Dereceler
Dünya Sağlık Örgütü'nün uluslararası kullanım için önerdiği sınıflamada 18,5'in altı zayıf, 18,5–24,9 normal, 25–29,9 fazla kilo, 30–34,9 birinci derece, 35–39,9 ikinci derece, 40 ve üzeri üçüncü derece obezitedir [1]. ASMBS ve IFSO'nun 2022 önerileri Asya kökenli kişilerde eşiklerin aşağı çekilmesini ister [2].
Yöntem seçimindeki yeri
Tedavi önerileri büyük ölçüde VKİ basamaklarına göre yazılır: aynı öneriler cerrahiyi VKİ 35'in üzerinde, eşlik eden hastalık olsun ya da olmasın, önerir [2]. Ameliyatsız yöntemlerin hangi aralıklarda çalışıldığı VKİ aralığına göre yöntem seçimi sayfasında anlatılır.
Sınırı
VKİ yağ ile kası birbirinden ayırmaz. Lancet komisyonunun 2025 raporu, VKİ'ye dayalı ölçümlerin yağlanmayı olduğundan az ya da fazla gösterebildiğini ve kişinin sağlığı hakkında tek başına yetersiz bilgi verdiğini belirtir [3]. Bu yüzden sonuç bel çevresi ve tahlillerle birlikte hekiminiz tarafından yorumlanır.
Eş anlamlılar: VKİ, beden kitle indeksi
Kaynaklar
- World Health Organization. Obesity: preventing and managing the global epidemic. Report of a WHO consultation. World Health Organ Tech Rep Ser. 2000;894:i–xii, 1–253. PubMed 11234459
- Eisenberg D, ve ark. 2022 American Society of Metabolic and Bariatric Surgery (ASMBS) and International Federation for the Surgery of Obesity and Metabolic Disorders (IFSO): Indications for Metabolic and Bariatric Surgery. Obes Surg. 2023;33(1):3–14. PubMed 36336720
- Rubino F, ve ark. Definition and diagnostic criteria of clinical obesity. Lancet Diabetes Endocrinol. 2025;13(3):221–262. PubMed 39824205